Addison hastalığı primer ve sekonder adrenal yetmezlik olarak ikiye ayrılabilir.
Primer Adrenal Yetmezlik:
Daha çok adrenal korteksin dejenerasyonuna bağlı olarak gelişir. Dejenerasyonun altında yatan neden ise otoimmun adrenalittir. Adrenal medulla destrüksiyondan etkilenmez. Adrenal yetmezlik diyebilmemiz için dokunun bilateral olarak %90 oranında harabiyeti gereklidir. Buna bağlı olarak mineralokortikoid, glukokortikoid ve adrenal androjenlerin salgılanması azalmıştır. Buna ayrıca ACTH bağımsız adrenal yetmezlik de denir. Pek çok otoimmun olayda görüldüğü gibi otoimmun adrenalite de diğer endokrin otoimmun hastalıklar eşlik edder. En sık birlikte görüldüğü durum otoimmun tiroidite bağlı hipotiroididir.
Primer Adrenal Yetmezlik nedenleri:
- Otoimmün
- Sporodik
- Otoimmün Poliglandüler Sendrom Tip 1(OPS Tip1):
- Addison Hastalığı,
- Hipoparatiroidizm,
- Mukokütanöz Kandidiazis,
- Primer Gonadal Yetmezlik,
- Malabsorbsiyon
- Otoimmün Poliglandüler Sendrom Tip 2 (OPS Tip 2, Schmidt Sendromu):
- Addison hastalığı,
- Otoimmün Tiroid Hastalıkları,
- Primer Gonodal Yetmezlik,
- Hipoparatiroidizm,
- Tip 1 diabetes mellitus
- İnfeksiyonlar
- Tüberküloz
- Yaygın Mantar Enfeksiyonları
- HIV
- Metastatik Tümörler (Akciğer, Meme, Gastro-İntestinal, vb.)
- Bilateral Adrenal Kanama (Meningokoksemik Sepsis, Anti-Koagulan Kullanımı)
- İlaçlar ( Aminoglutatamide, Etomidate, Ketakonazol, Metyropone, Mitotone)
- İnfiltratif Hastalıklar (Amiloidoz, Sarkoidoz)
- Adrenolökodistrofi (ALD)
- ACTH Direnç Sendromları
- Konjenital Adrenal Hiperplazi (KAH)
- Bilateral Adrenalektomi
Sekonder Adrenal Yetmezlik:
Hipofiz veya hipotalamustaki anormalliklere sekonder gelişen adrenal yetmezliğe denir. En sık nedeni uzun süre glukokortikoid kullanımına bağlı iatrojeniktir.